Etiket Arşivleri: İş Sağlığı

Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatı Sektöründe İş Sağlığı Gözetimi Rehberi

GIDA ÜRÜNLERİ ve İÇECEK İMALATI SEKTÖRÜNDE İŞ SAĞLIĞI GÖZETİMİ REHBERİ

İÇİNDEKİLER

1. GİRİŞ

2. GIDA ÜRÜNLERİ VE İÇECEK İMALATI SEKTÖRÜNE ÖZGÜ GENEL BİLGİLER

2.1 Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatı Sektörünün Dünyada ve Türkiye’deki Durumu, Ekonomik Değeri ve Geleceği

2.2 Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatıSektörü Prosesleri Hakkında Bilgi

2.3 Sektörün Temel Sınıflandırılması

3. GIDA ÜRÜNLERİ VE İÇECEK İMALATI SEKTÖRÜNDE SAĞLIK SORUNLARI

3.1 Gıda Ürünlerinin İmalatı ve içecek İmalatı Sektöründe İş Sağlığı ve Güvenliği Verileri ve İstatistikî Bilgiler

3.2 Gıda Ürünleri ve içecek İmalatı Sektöründe Genel Tehlikeler ve Sağlık Sorunları

3.2.1 Fiziksel Etmenler

3.2.2 Tozlar

3.2.3 Kimyasal Etmenler

3.2.4 Biyolojik Etmenler

3.2.5 Ergonomik Etmenler

3.2.6 Psikososyal Etmenler

3.3 Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatı Sektörü Tehlikeleri, Sağlık Sorunları, Muayene ve Tetkikleri

4. GIDA ÜRÜNLERİ VE İÇECEK ÜRÜNLER İ İMALATI SEKTÖRÜNDE SAĞLIK GÖZETİMİ

4.1 Sağlık Muayeneleri

4.1.1 İşe Giriş Muayenesi İşe Giriş ve Periyodik Muayenelerde Anamnez Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatı Sektöründe Anamnez Fizik muayene

4.1.1.1 Gürültülü Ortamlarda Çalışanların Sağlık Gözetimi İşitmenin Korunması (Gürültü Kontrol) Programı Odyometri Tetkiki Gerçekleştirilirken Dikkat Edilecek Hususlar

4.1.1.2 Tozlu Ortamlarda Çalışanların Sağlık Gözetimi
Postero Anterior Akciğer Radyografisi Çekimi Gerçekleştirilirken Dikkat Edilecek Hususlar
Solunum Fonksiyon Testi (SFT) Gerçekleştirilirken Dikkat Edilecek Hususlar

4.1.1.3 Titreşimli İşlerde Çalışanların Sağlık Gözetimi
El Kol Titreşimi
Bütün vücut titreşimi için

4.1.1.4 Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Çalışanların Sağlık Gözetimi Biyolojik İzlem
Kimyasal Maddelerle Çalışmalarda Çalışanların Biyolojik İzlemi

4.1.1.5 Biyolojik Etmenlerle Çalışmalarda Çalışanların Sağlık Gözetimi

4.1.1.6 Özelliği Olan Muayeneler
Sürücü Muayenesi:
Yüksekte Çalışanların Muayenesi:
Gece Çalışması Yapacakların Muayenesi:
Gıda ve İçecek İşleri İle Uğraşanların Muayenesi:

4.1.2 Periyodik Muayeneler

4.1.3 Özel Politika Gerektiren Çalışanların Muayenesi

4.1.4 Erken Kontrol Muayeneleri

4.1.5 İşe Dönüş Muayenesi

4.1.6 İş Değişikliği Muayenesi

4.1.7 İşten Ayrılma ve Geç Muayene

4.1.8 Poliklinik Muayeneleri

4.2 Meslek Hastalığı, İşle İlgili Hastalıklar ve Genel Hastalık Bildirimleri

4.3 Sağlık Eğitimleri

4.4 Bağışıklama

4.5 İlkyardım ve Acil Tedavi Organizasyonu

4.6 İşyerlerinde ve Eklentilerinde Genel Hijyen Koşullarının Saptanması ve İyileştirilmesi

4.7 İşyerinde Beslenme

4.8 Tıbbi ve Mesleki Rehabilitasyon

4.8.1 Fizik tedavi (fizyoterapi) ve rehabilitasyon bölümü:

4.8.2 Mesleki rehberlik ve danışmanlık, işe yönlendirme ve izleme bölümü:

4.9 İşyerinde Sağlığı Geliştirme Çalışmaları

4.9.1 Obezite ile mücadele

4.9.2 Sigara ve madde bağımlılığı ile mücadele

4.9.3 Stres yönetimi

4.9.4 Sağlıklı yaşam için spor

4.10 İş Sağlığı Gözetimi Yönetim Sisteminin Gözden Geçirilmesi

4.11 İş Sağlığı Gözetimi Kayıtlarının Tutulması, Saklanması ve Gizliliği

KAYNAKLAR

Şekil Dizini

Tablo Dizini

EKLER

Kaynak: http://www.isgip.gov.tr/wp-content/uploads/2018/06/GIDA-%C3%9CR%C3%9CNLER%C4%B0-ve-%C4%B0%C3%87ECEK-%C4%B0MALATI-SEKT%C3%96R%C3%9CNDE-%C4%B0%C5%9E-SA%C4%9ELI%C4%9EI-G%C3%96ZET%C4%B0M%C4%B0-REHBER%C4%B0.pdf

İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri – Şartlar

İŞ GÜVENLİĞİ

İşçi Güvenliği İşletme Güvenliği Üretim Güvenliği’ni KAPSAR

İŞ GÜVENLİĞİ AMACI

1-ÇALIŞANLARI KORUMAK

2-ÜRETİM GÜVENLİĞİNİ SAĞLAMAK(VERİM ARTIŞI VS.)

3-İŞLETME GÜVENLİĞİNİ SAĞLAMAK(YANGINDAN KORUNMA V.S)

KAZA TEORİSİ

T.D=TEHLİKELİ DURUM

T.H=TEHLİKELİ HAREKET

KAZA=T.D*T.H

Bazı Tehlikeli Durumlar:

1.Yetersiz koruyucu ve korkuluk

2.Kusurlu araç

3.Emniyetli olmayan Yakıt

4.Yetersiz havalandırma

5.Uygun olmayan Işıklandırma

Bazı Tehlikeli Hareketler:

1.Tecrübesiz çalışmak.

2.Başkasının işine karışmak.

3.Çalışma hızının uygun olmaması.

4.Emniyet ekipmanını kullanmamak.

5.Kaba şaka yapmak.

T.H=%78

T.D=%20(%98 İnsan Yaratır+%2Görünmez Kaza)

DOĞAL AFETLER:%2

KAZANIN ARDINDAN SÖYLENENLER;

Dikkatim dağıldı.

Bana birşey olmaz.

Şimdiye kadar hep böyle yaptık.

Böyle olacağı aklıma gelmedi,bilmiyordum.

Güvenli görünüyordu.

Acelem vardı.

KAZA GELİYORUM DER!

Kazaların:

% 88’i insan hatası

%10’u mekanik hatalar

%2 ‘si öngörülemeyen,Sebebi bilinemeyen

KAZALARIN MALİYETLERİ

DİREKT GİDERLER:

Yaralanan kişilerin ücretleri;

Tedavi masrafları;

Tazminatlar,cezalar,mahkeme masrafları,Tamir;

İNDİREKT GİDERLER: (direkt giderlerin en az 4 katıdır)

Başkasını çalıştırma;(eğitim,)

Üretim kayıpları(verim);

iş gücü kaybı(zaman)

İstatistikler

SSK 2001

İSTATİSTİK YILLIĞINDAN BAZI İSTATİSTİKLER

!”””””””””!!!

TS 18001

  1. Kapsam

Bu İş Sağlığı , Güvenliği Denetim Serisi Standardı, organizasyonun iş sağlığı ve güvenliği (İSG) risklerini kontrol etmesi ve performansını geliştirmesini sağlamak için; İSG yönetim sistemi şartlarını verir. Bu standart spesifik İSG performans kriterleri ya da bir yönetim sisteminin tasarlanması için gerekli ayrıntılı şartları kapsamaz.

Bu standard aşağıdakileri yapmak arzusunda olan her kuruluşa uygulanır;

İSG kurarak, faaliyetleri ile etkilediği çalışanları ve diğerleri üzerindeki riskleri ortadan kaldırmak ya da minimize etmek,

Bir İSG kurmak, işletmek ve sürekli iyileştirmek,

Kuruluşun beyan edilen İSG Politikasına kendi kendine uymayı sağlamak,

Bu gibi uygunlukları diğerlerine göstermek,

Kuruluşun İSG Yönetim Sisteminin bir dış kuruluş tarafından belgeletmek / sertifikalandırmasına istekli olmak,

Bu standardın şartlarına  uygunluğunu kendi kendine tayin(belirlemek)  ve deklerasyonunu (ispat) etmek

isteyen kuruluşlar için uygundur.

İSG Şartları

Bu standardın bütün şartlarının, herhangi bir İSG yönetim sistemi ile birleştirilmiş olması amaçlanmıştır. Uygulamanın kapsamı, kuruluşun İSG politikasına, faaliyetlerinin yapısına, işlemlerinin karmaşıklığına ve operasyonlarının risklerine bağlı olacaktır.

Bu standard ürün ve servis güvenliğinden çok, iş sağlığı, güvenliğine hitap etmektedir.

  1. Atıf yapılan standardlar:

Bilgi ve referans gösteren diğer yayınlar kaynaklarda listelenmiştir.  Bu yayınların son baskılarına başvurulması önerilir.

OHSAS 18002 : 1999 OHSAS 18001’in Uygulanması İçin Rehber

     TERİMLER VE TARİFLER

Kaza (iş kazası)

Ölüme,  hastalığa, yaralanmaya,hasara veya diğer kayıplara sebebiyet veren istenmeyen olay.

Tetkik

Faaliyet veya faaliyetlerle bağlantılı sonuçların,planlanan düzenlemelere uygunluğunu ve bu düzenlemelerin  etkin bir şekilde uygulandığını,kuruluşun politikasını ve hedeflerini (madde 3.9) gerçekleştirmek için uygun olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan sistematik inceleme.

Sürekli iyileştirme: Kuruluşun,İSG politikasına bağlı olarak,genel iş sağlığı ve güvenliği performansında ilerleme sağlamak için,ISO yönetim sistemini geliştirme süreci(Prosesi).

NOT: Prosesin aynı anda faaliyet gösterilen tüm alanlarında gerçekleştirilmesine ihtiyaç yoktur.

Zarar(Tehlike):

İnsanların yaralanması, hastalanması,malın,çalışılan yerin zarar görmesi veya bunların birlikte gerçekleşmesine neden olabilecek potansiyel kaynak veya durum.

Zarar tanımlanması(Tehlike Belirleme):

Bir zararın(tehlikenin) varlığını ve karakteristiklerinin tarifini tanıtan proses.

Vak’a(Olay):

Kazaya sebep olan veya kazaya sebep olacak potansiyele sahip olay.

Not: Hastalığa,ölüme,yaralanmaya ,zarara veya diğer kayıplara sebep olmadan gerçekleşen vak’alar(olaylar) olmak üzere’dir. Vakalar(olaylar) olmak üzerileri de kapsar.

İlgili Taraflar:

Kuruluşun ISG performansı ile ilgilenen,ya da bu performanstan etkilenen grup veya şahıs.

Uygunsuzluk

     Doğrudan ya da dolaylı olarak, yaralanma,hastalık,malın zarar görmesi,çalışanların,yerin zarar görmesi veya bunların birlikte gerçekleşmesine neden olabilecek yönetim sistemi performansından,konulardan ,işlemlerden,uygulamalardan ve çalışma standartlarından veya benzerlerinden herhangi bir sapma.

Hedefler

Kuruluşun kendisinin, başarmak için ISG performansı türünden koyduğu amaçlar.

İş sağlığı ve güvenliği

çalışanların geçici işçilerin,müteahhit personelin.ziyaretçilerin ve çalışma alanındaki diğer insanların refahını(iyiliğini) etkileyen faktörler ve şartlar(durumlar).

Kuruluş

Ortak ya da ortaksız.kamu ve özel.kendi fonksiyonları ve yönetimleri olan.birleşim,şirket,işletme,firma,enstitü,kurum veya bunların bir parçası.

Not- Birden fazla işletme birimi olan kuruluşlar için bir işletme birimi kuruluş olarak tarif edilebilir.

Performans

Kuruluşun İSG politika ve hedefleri temel alınarak, kuruluşun sağlık ve güvenlik risklerinin kontrolü ile ilişkili İSG yönetim sisteminin ölçülebilir sonuçları .

Not-performans ölçümü ,ISG yönetim faaliyet ve sonuçlarını kapsar.

Risk

Meydana  gelebilecek zararlı bir olayın sonuçları ve oluşma olasılığının bileşkesi.

Risk Değerlendirmesi

Tüm proseslerde,riskin büyüklüğünü tahmin etmek ve riske tahammül edilip edilmeyeceğine karar vermek.

Güvenlik

Kabul edilemez zara riski içermeme durumu (ISO/IEC kılavuz 2)

Kabul edilebilir risk

Kuruluşun,yasal zorunluluk ve kendi ISG politikası dikkate alındığında,dayanabileceği düzeye indirilmiş risk.

TS 18001 İÇERİĞİ

GİRİŞ

1.KAPSAM

2.ATIF YAPILAN REFERANSLAR

3.TERİMLER TARİFLER

4.İSG YÖNETİM SİSTEMİ UNSURLARI

EK.A ISO 9001(1994) VE ISO 14001 İLE ARASINDAKİ UYUM

İSG YÖNETİM SİSTEMİ UNSURLARI

4.1.Genel Şart

4.2.Politika

4.3.Planlama

4.4.Uygulama İşlem

4.5.Kontrol ve Düzeltici Faaliyet

4.6.Yönetimin Gözden Geçirmesi

           TS 18001 ŞARTLAR

4.1      Genel şartlar

Kuruluş gerekli şartları 4.maddeden başlayan bir ISG yönetim sistemi kurmalı ve sürdürmelidir.

4.2       ISG Politikası

        4.2 ISG POLİTİKASI

Kuruluşun üst yönetimi tarafından onaylanmış,tüm sağlık ve güvenlik hedeflerini,sağlık ve güvenlik performansını geliştirme taahhüdünü açıkça ortaya koyan bir iş sağlığı ve güvenliği politikası olmalıdır.Politika:

a)Kuruluşun ISG risklerinin büyüklüğünü ve kuruluşun yapısına(özelliğine) uygun olmalı.

b)Sürekli iyileştirme için bir taahhüt içermeli:

c)En azından yürürlükte uygulanabilir ISG mevzuatına ve üyesi olduğu kuruluşların şartlarına uyulacağı taahhüdünü içermeli:

d)Dokumante edilmeli.uygulanmalı ve sürdürülmeli:

e)çalışanların kendi bireyse ISG sorumluluklarının farkında olmaları amacı ile tüm çalışanlara duyurulmalı:

f)İlgili taraflar için ulaşılabilir olmalı:

kuruluşun kendisine uygun ve ilgili olarak kalmasını sağlamak için periyodik olarak gözden geçirilmelidir.
4.3.1
Kaza Tanımlaması, Risk Değerlendirmesi ve Risk Kontrolü için Planlama

Kuruluş, devam eden tehlikelerin belirlenmesi, risklerin değerlendirilmesi ve gerekli kontrol öümlerinin yapılması(altına alınması) için prosedürler oluşturmalı ve sürdürmelidir.Bu prosedürler aşağıdakiIeri içermeIidir,

  • Rutin veya rutin olmayan faaliyetler

  • İş yerine erişebilme imkanına sahip personelin faaliyetleri (taşeronlar ve ziyaretçiler dahil);

  • Kuruluş veya diğerIeri tarafından sağIanan iş yerindeki olanaklar(tesisler).

  • KuruIuşun şartIarının tayinine, eğitim ihtiyacının tanımlanmasına ve/veya çaIıştırma kontrollerinin geliştiriImesine girdi sağIamalı,

  • Gerekli faaliyetlerin hem etkin, hem de zamanında uygulanması için izlemeyi sağlamalıdır.

Not –Kaza(tehlike) tanımlaması, risk  değerlendirmesi ve risk kontrolü hakkında daha fazla bilgi için OHSAS 18002’ye bakınız.

Risk Değerlendirme Neden Çok Önemli?

Risk Değerlendirmenin Amacı

Risk değerlendirme çalışmaları ile

Risklerin sınıflandırılması,

Önlemlerle ortadan kaldırılabilecek risklerin belirlenmesi ve

Ortadan kaldırılması

hedeflenmektedir.

KONTROL ÖNLEMLERİ

1-RİSKİN ORTADAN KALDIRILMASI TEMEL PRENSİPTİR.

2-RİSK ORTADAN KALDIRILAMIYORSA AZALTILMA YOLUNA GİDİLMELİ.

3-DAHA SONRAKİ AŞAMADA KORUYUCU EKİPMAN KULLANIMINA GİDİLMELİ

MÜHENDİSLİK KONTROL(ekipman ve tesis tasarımı,tehlikeliri bertaraf eden proses oluşturulması,tehlikelerin hapsedilmesi izolasyonu v.s)

YÖNETSEL KONTROL(prosedür oluşturma,çalışma izni verme,çalışma zamanını kısıtlama,uyarı tabelası,eğitim v.s)

KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMAN (eldiven,başlık,kulaklık,iş elbisesi)

Risk Belirleme Prosesi

Risk Değerlendirmenin Temel Kavramları

Tehlike

Risk

Tehlike

İşletme Faaliyetlerinin Sınıflandırılması.

Sürekli yapılan işler.(üretim,boyama vs.)

Seyrek yapılanlar.(bakım, temizlik)

Ağır ve tehlikeli işler kapsamına girenler.

Firma sahası içinde yapılanlar, dışında yapılanlar.

Kimyasal ,mekanik, biyolojik, elektriksel faaliyetler.

Tehlikeleri Belirlemek İçin
Faaliyet Bilgi Gereklilikleri

Kullanılabilecek alan / Kullanılması sakıncalı olan alet, ekipmanlar,

Makinelerin ve alet ekipmanların kullanımı ve bakımına ilişkin tedarikçi veya imalatçıların talimatları,

Taşınacak malzemelerin boyut, şekil ve ağırlığı,

Malzemelerin taşınmak zorunda (elle veya ekipmanla) olunan mesafe ve yükseklik,

Yapıldığı varsayılan kontrol / ölçüm sonuçları

Reaktif izleme verileri

Kaza, olay  bilgileri

TEHLİKELER NASIL BELİRLENİR.

Yasal Şartların incelenmesi.

Kaza Raporlarının,envanterlerinin,kitaplarınn sektörel istatistiklerin incelenmesi ile.

Tesis yapısı,yerleşimi incelenerek.

Faliyetlerin yapılış şekli,iş akış şemaları.

Standardlar incelenerek.

Daha önce alınmış tedbirler,alına bilecek tedbirler incelenerek.

Kullanılan malzemeler.

Politika,Tetkik Sonuçları vs.

RİSK TAYİN PROSESİ AŞAĞIDAKİLERİN TANIMLAMASINI İÇERMELİ

Risk Tayinin metodu,kapsamı,zamanlaması ve Doğası.

Uygulanabilir yasal ve diğer zorunluluklar.

Yetki ve sorumluluklar.

Personel yetkinlikleri ve eğitim ihtiyaçları.

Gözden geçirme, geliştirme ve çalışan görüşlerinin, bilgisi.

İncelenen proseste İnsan hatası riskinin nasıl dikkate alındığı.

 Fazla çalışma zamanını azaltan malzeme,tesis ve ekipman tanımlaması.

RİSK TAYİN PROSESİ SONRASI FAALİYETLER

Sonraki risk değerlendirilmesi için kullanılmak üzere, düzeltici ve Önleyici faaliyetlerin izlenmesi.

Risk değerlendirmesi sonucu kararlaştırılan faaliyetlerin zamanında uygulanıp uygulanmadığının takibi.

Tehlikeli görevleri yapanların yetkinliklerinin risk tanımlama prosesinde tanımlananla tutarlı olup olmadığının değerlendirilmesi.

Temel alınan proseslerin ıslahı için işletme tecrübesinin bilgisinin oluşturulması.

Risk Belirleme

Zararın Şiddeti(Ş): Zararın etkisinin büyüklüğü

Zararın Meydana Gelme Olasılığı(O):Zarar ne sıklıkta meydana gelebilir.

RİSK=Ş*O

 OLASILIK  

  1    2  3  4  5

     RİSK

  ŞİDDET

RİSK

RİSK AZALTMA:KORUMA/ÖNLEME

Riskin Katlanılabilirliğine Karar Verme

RİSK SEVİYELERİ

Zararın Olabilirliği

Ortaya Çıkma Olasılığı / Frekans İçin Derecelendirme  Basamakları:

Zararın Şiddeti

Riskin Derecelendirilmesi

Riskin Belirlenmesi

4.3.3 Hedefler(Amaçlar)

Kuruluş, kuruIuş içerisindeki her bir ilgili fonksiyon ye seviyede dokümante ediImiş iş sağlığı ve güvenliği hedelerini oIuşturmaIı ve sürdürmelidir.

Not- Hedefler(amaçlar) pratik olduğu yerlerde nicelendirilmelidir(uygulanabildiğinde sayısal olmalı).

Kuruluş, hedeflerini(amaçlarını) oIuştururken ve gözden geçirirken yasal ve diğer şartları, İSG zararlarını(tehlikelerini), risklerini, teknolojik seçeneklerini, finansal çaIıştırma ve işletme şartlarını, iIgiIi tarafların görüşlerini dikkate almalıdır. Hedefler sürekli iyileştirme taahhüdünü de içeren İSG politikası ile tutarlı olmalıdır.
4.3.4
İSG Yönetimi Program(lar)ı

Kuruluş, hedeflerine ulaşmak için İSG yönetim program(lar)ı oIuşturmalı ve sürdürmelidir. Bu program(Iar) aşağıdaki dokümantasyonu içermeIidir;

  1. a) Kuruluşun ilgili fonksiyon ve seviyelerinde hedeflerinin başarıIması için atanan sorumluluk ve yetki; ve

  2. b) Amaçlara(hedeflere) ulaşırken kullanılacak araçlar ve zaman çizelgesini.

İSG Yönetim Program(lar)ı düzenli ve planlı  aralıklarla gözden geçirilmelidir. Gerektiğinde İSG yönetim program(lar)ı kuruluşun faaliyetlerinde, ürünlerinde, servislerinde veya işletme koşullarındaki değişikIikleri ona atıf yapacak şekilde düzenlenmelidir.

4.4.1

Yönetim, İSG yönetim sisteminin uygulanması, kontrolü ve geIiştirilmesi için gerekli kaynakları sağIamalıdır.

Not – Kaynaklar; insan kaynaklarını, uzmanlaşmış becerileri, teknoloji ve flnansal kaynakları içerir.

4.4.2 Eğitim, Bilinç (Farkında Olmak) ve Yeterlik(yetkinlik)

İş yerinde, personel, İSG ’ni etkileyebilecek konularda yeterli olmadır. Yeterlik(yetkinlik), uygun eğitim, öğretim ve/veya deneyim terimleri ile tanımlanmalıdır.

Kuruluş, ilgili her(her bir) seviye ve fonksiyonda çalışanların aşağıda belirtilenlerden haberdar olmasını sağlayan prosedürler oluşturmaIı ve bunları sürdürmelidir;

4.4.2  Eğitim Bilinç ve Ehliyet

-Her kademe ve fonksiyonda gerekli İS&G  bilinci  ve ehliyeti  sistemetik olarak  belirlenmeli,

-Eğitimler zamanlı ve sistematik sağlanmalı,

-Eğitim ve ehliyetle ilgili kayıtlar muhafaza edilmeli,

-Kişilerin ehliyet derecesi değerlendirilmeli,

-Bir İS&G bilinçlenme ve eğitim programı oluşturulmalı ve muhafaza edilmeli.

4.4.3İstişare(bilgi paylaşımı) ve iletişim

KuruIuş, uygun İSG bilgilerinin çalışanlara ve ilgili diğer taraflara iletildiğinden ve onlardan bilgi alındığından emin olmasını sağlayan prosedürlere sahip olmalıdır.

ÇalışanIarın katılımı ve istişare ile ilgili düzenlemeler dokümante edilmeli ve ilgili taraflar bilgilendirilmelidir. Çalışanlar (personel, istihdam edilenler);

  • Risklerin yönetimi için politika ve prosedürlerin gözden geçirilmesine katılmadır,

  • İş yeri sağlık ve güvenliğini etkileyecek her değişiklik çalışanlar ile istişare edilmelidir,

  • Sağlık ve güvenlik konularında temsil edilmelidirler; ve

  • İSG temsilcisi / temsilcilerinin ve yönetimin atadığı kişinin (madde 4.4.1) kim oIduğu hakkında bilgilendirilmelidir.

4.4.5  Doküman ve Veri Kontrolü

Kuruluş, İSG şartlarını sağlamak amacıyla bütün dokümanları ve verileri kontrol etmek için prosedürler oIuşturmalı, aşağıdakilerden emin olmalı ve sürdürmelidir;

  1. a) Yerleştirilebilir olmaları,(yerlerinin tespiti)

  2. b) Periyodik olarak gözden geçirilmeleri, gerekli olduğunda revize edildiğinden ve yetkilendirilmiş personel tarafından yeterliliklerinin onaylandığından,

  3. c) İSG sisteminin fonksiyonlarını etkili olarak yerine getirmek için veri ve ilgili dokümanların son nüshasının operasyonun(işlemin) gerçekleştiriIdiği bütün yerlerde bulunduğundan,

4.4.5

  1. d) Geçersiz hale gelmiş doküman ve verilerin tüm yayınlandığı ve kullanıldığı noktalardan derhal uzaklaştırıldığından veya istenilmeyen kullanımlarının engellendiğinden,

  2. e) Yasal gereklilikler ve bilgi saklama veya her iki amaçla saklanan arşiv dokümanları ve verilerinin uygun bir şekilde tanımIandığından,

4.4.6

  1. a) Yoklukla, İSG politika ve hedeflerinden sapmalara yol açabilecek durumla kapsayan, dokümante edilmiş prosedürlerin oluşturulması ve sürdürülmesi,

  2. b) Prosedürlerdeki çalıştırma kriterlerinin şart kulması,

  3. c) Malların tanımlanmış İSG riskleri, donanım ve kuruluş tarafından kullanılmış veya satın alınmış hizmetler ile ilgili prosedürler oIuşturulması, sürdürülmesi, ilgili prosedür ve şartların tedarikçi ve müteahhidlere iletilmesi,

İSG risklerini kaynaklarında ortadan kaldırmak veya azaltmak için iş yerinin tasarım, proses, tesis, makina aksamı, çaIıştırma prosedürleri ve iş organizasyonu ve bunların insan yetenekleri ile adaptasyonunu da içerecek şekilde prosedürler oluşturulması ve sürdürülmesi.

4.4.6  İşletimsel (oparasyonel) Kontrol

Belirlenmiş riskleri kontrol için prosedürler oluşturulmalı ,

-Bu prosedürler düzenli şekilde gözden geçirilmeli, degişiklikler uygulanmalı,

-Tehlikeli görevlerin belirlenmesi ve bu görevi yürütecek personelin seçimi,

-Tehlikeli malzemenin kontrolü,

-Güvenli fabrika ve teçhizat bakim,

-Operator koruyucu sistemleri

-Yangın algılama ve bastırma teşisati,

-Taşıma ekipmanı,

-Havalandırma sistemleri, Tıbbi kolaylıklar,  hazırlıklar,

4.4.7  Acil Durum Hazırlığı ve Bu Hallerde Yapılması Gerekenler

Kuruluş potansiyel olayları ve acil durumları, bu durumlarda yapılacakları belirleyen  ve bunlardan kaynaklanabilecek muhtemel hastalık ve yaralanmaları, önlemek ve azaltmak için plan ve prosedürler oluşturmalı ve bunları sürdürmelidir.

Kuruluş, özellikle olayların ve acil durumların ortaya çıkrnasından sonra acil durum hazırlıklarını, bu durumlarda kullanılacak planları ve prosedürleri gözden geçirmelidir.

Kuruluş, pratik olan yerlerde bu gibi prosedürleri periyodik olarak da denemelidir.

Acil Durum Yönetimi Neleri Kapsar?

4.5.1

Kazaları, meslek hastalıklarını (ill health) vak’aları (olmak üzere olanlar dahil) ve yetersiz İSG performansının diğer tarihi delillerini izlemek için karşıt olan (reactive) performans öümleri,

 Müteakip düzeltici ve önleyici faaliyetlerin analizini kolaylaştırmak(tesisi) için yeterli  izleme ve ölçme sonuçlarının ve verilerin kaydedilmesi.

Performans ölçmesi ve izlemesi için izleme donanımı gerekiyorsa, kuruluş bu tür ekipmanların bakım ve kalibrasyonu için prosedürler oluşturmaIı ve sürdürmelidir.Kalibrasyon ve bakım faaliyetlerinin kayıtları ve sonuçları muhafaza edilmelidir.

BS 8800 Tarafından Önerilen Performans Ölçütleri

Proaktif izleme ile ilgili örnekler;

Hedeflerin gerçekleşme durumunun izlenmesi,

Üst yönetimin İSİG sistemine bağlılığı (İSİG çalışmalarına katılım, destek mesajları yayınlama vb)

Teknik emniyet mühendisinin katkısının ölçülmesi,

Ünitenin güvenlik konusundaki yaklaşımının ölçülmesi,

İSİG ile ilgili eğitimler ve eğitimlerin etkinliğinin izlenmesi,

Risklerin kontrol edilmesi amacıyla belirlenen talimatlara uygunluğun denetlenmesi,

Orta kademe yöneticilerin saha ziyaretlerinin ve etkinliklerinin izlenmesi,

Çalışanlardan gelen iyileştirme önerilerinin sayısı,

Çalışanların risk kontrol çalışmalarına katılımı,

Yasal gereksinimleri karşılama durumunun izlenmesi,

İSİG denetimlerinin sıklığı,

İSİG denetimleri sonucunda belirlenen uygunsuzlukların giderilmesi için harcanan kaynak,

İSİG komite toplantılarının ve sunuşlarının sıklık ve etkinliği,

İSİG uzman raporları,

Faaliyet ve önerileri uygulamak için gereken zaman,

Çalışanların sağlığı ile ilgili raporlar.

BS 8800 Tarafından Önerilen Performans Ölçütleri

Reaktif izleme ile ilgili örnekler;

Güvensiz davranış,

Güvensiz ortam,

Kazaya ramak kalmalar,

Kazadan kaynaklanan hasar,

Raporlanabilir tehlikeli olaylar,

İş günü kaybı,

Hastalıktan doğan işgünü kaybı,

Çalışma bakanlığı müfettiş raporları,

Ölçüm Cihazları

Desibelmetre(gürültü ölçümü)

Işık Şiddeti ölçüm cihazı

Hava örnekleyici

Termometre(sıcaklık)

Hygromerte(nem ölçer)

Elektro Manyetik Dalga Ölçüm cihazı

Vibrasyon Ölçüm cihazı

Bu tür cihazlar kullanılıyorsa belirli aralıkta kalibre edilmeli,test metodlarına referans gösterilmeli,kalibrasyon dışı kaldığında gerekli önlemler alınmalı,Kalibrasyon durumları tanımlanmalı.Tedarikçi cihazlarıda aynı şekilde kontrol edilmeli.

4.5.2

Bu prosedürler, önerilen bütün düzeltici ve önleyici faaliyetlerin uygulamadan önce risk değerlendirmesi prosesi süresince(vasıtası ile), gözden geçirilmesini gerektirir.

Potansiyel ve gerçek uygunsuzlukların nedenlerini ortadan kaldırmak için alınan herhangi bir düzeltici ve önleyici tedbir, problemlerin büyükIüğüne ve karşılaşılan İSG riskleri iIe uygun olmalıdır.

Kuruluş, düzeltici ve önleyici faaliyetlerden kaynaklanan dokümante edilmiş prosedürlerdeki değişiklikleri uygulamalı ve kaydetmelidir.

Bazı İSG Kayıtları

Eğitim, Denetim ,Kaza /olay Kayıtları

Kaza/olay takip kayıtları,Toplantı notları,İstişare, Tıbbi testler

Muayene Raporları,Tatbikat kayıtları

Tehlike belirleme,risk değerlendirme ve kontrol

Sağlık Gözetim raporları

Personel Koruyucu Ekipmanı
4.5.4  Tetkik

KuruIuş, aşağıdakileri sağlamak ve periyodik sağlığı ve güvenliği yönetim tetkiklerini gerçekleştirmek için bir tetkik programı ve prosedürü oluşturmaIı ve sürdürmelidir.

  1. a) İSG yönetim sisteminin aşağıdakileri sağlayıp sağlanmadığının tayin edilmesi;

1) Bu standardın şartIarı dahil, İSG yönetim sistemi için pIanlanmış düzenlemelere uygunluğu;

2)zenli bir şekilde uygulamayı ve sürdürmeyi; ve

3) Kuruluşun politika ve hedeflerini karşılamasında da etkin olmayı

  1. b) Önceki tetkiklerin sonuçlarının gözden geçirilmesi,

  2. c) Yönetime, tetkiklerin sonuçları hakkında bilgi sağlanması.

 Bir takvimide kapsayan tetkik programı; kuruIuşun faaliyetlerinin risk değerIendirmesine ve geçmiş tetkiklerin sonuçlarına dayandırılmalıdır. Tetkik prosedürleri tetkikin yapılması ve sonuçların rapor edilmesi için  şartlar ve sorumluluklar kadar kapsamı, sıkIığı, metodolojileri ve yeterlikleri de kapsamalıdır.

Mümkün olan yerlerde tetkikler denetimi yapılan faaliyet için sorumluluk sahibi olanlardan bağımsız bir personel tarafıindan icra edilmelidir.

Not – Buradaki bağımsız kelimesi muhakkak kuruluş dışından anlamına gelmemektedir.

İş Sağlığı ve Güvenliğinin Genel Prensipleri

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİN GENEL PRENSİPLERİ
İNSANLARIN EN TEMEL HAKKI NEDİR ?
SAĞLIKLI, FİZİKSEL VE SOSYAL YÖNDEN TAM BİR İYİLİK HALİ İÇİNDE
İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ ?
ÜRETİMİN GERÇEKLEŞEBİLMESİ İÇİN;
BİR BAŞKA İFADE İLE;
İNSANIN EN TEMEL HAKKI OLAN YAŞAMA HAKKINI TEHDİT EDEN VE ÇOĞU KEZ KARŞIMIZA KAZALAR VE MESLEK HASTALIKLARI OLARAK ÇIKAN TEHLİKELERDEN
-İNSANLARI KORUMAK,
-ZARARLI UNSURLARI ORTADAN KALDIRMAK VEYA EN ALT DÜZEYE İNDİRMEK,
– KISACASI DAHA GÜVENLİ BİR ÇALIŞMA ORTAMI SAĞLAMAKTIR.
İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİNİN AMAÇLARI
1- ÇALIŞANI KORUMAK
2- ÜRETİM GÜVENLİĞİ SAĞLAMAK
3-İŞLETME GÜVENLİĞİ SAĞLAMAK.
İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ
İŞYERİ GÜVENLİĞİNİN TEMEL FELSEFESİ
1-SAĞ DUYU (AKLI SELİM) İLE HAREKET ETMEK
2- SORUMLULUK HİSSİ TAŞIMAK
3- DİKKATİ YALNIZ O İŞE YÖNELTMEK
4- GÜVENLİĞİ SAĞLAYICI KURALLARA UYMAK
GENEL PRENSİPLER
– İŞKAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARININ ÖNLENEBİLECEĞİNİ BİLMEK VE BUNA İNANMAK,
– ÖNLEMENİN, ÖDEMEKTEN DAHA İNSANİ BİR DAVRANIŞ OLDUĞUNU VE DAHA AZ MADDİ KAYIPLARA NEDEN OLDUĞUNU BİLMEK,
– TEKNOLOJİK GELİŞMELERİ TAKİP EDEREK, DAHA AZ RİSKLİ VE DAHA KALİTELİ ÜRETİM METOTLARI KULLANMAK,
– KULLANILAN MALZEMELERDEN TEHLİKELİ VE ZARARLI OLANLARI, DAHA UYGUNLARI İLE DEĞİŞTİRMEK,
* MAKİNE VE TEZGAHLARIN OPERASYON NOKTALARI VE DİĞER TEHLİKELİ KISIMLARINI KORUYUCU İÇİNE ALMAK,
* GEREKLİ OLAN, TÜM MAKİNE TEZGAH VE TESİSLER İLE ELEKTRİK TESİSATININ PERİYODİK KONTROLLARINI YAPMAK,
* İŞE UYGUN PERSONEL İSTİHDAM ETMEK VE ÇALIŞANLARI EĞİTMEK,
* İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ KURULUNU GEREKTİĞİ GİBİ ÇALIŞTIRMAK.
-Güvensiz ve hatalı çalışma,
-Koruyucu tertibatı kullanmama,
-Alet ve makineleri tehlikeli şekilde kullanma,
-Yersiz şakalaşma, işyeri disiplinine uymama, vb.
-Makine ve tezgahların hatalı yerleşimi,
-Koruyucu tertibatın bulunmaması ya da uygun olmaması,
-Hatalı çalışma yöntemi,
-Uygun olmayan termal konfor şartları, vb.
a) Mühendislik çalışmaları,
* Tehlike tespiti,
* Tehlikenin analizi,
* Tehlikeyi önleme yollarının belirlenmesi,
* Belirlenen tedbirlerin uygulanması
-Eğitim, öğretim,
-Propaganda, uyarı levhaları,afişler,
-Yarışmalar ve ödüllendirme,
c) Ergonomi kurallarından faydalanma,
d) Disiplin tedbirlerini uygulama.
İş güvenliği ile ilgili çalışmalara, uygulanacak kurallara ve alınacak tedbirlere, üst düzey yöneticiler de katılmalı ve sorumluluğa ortak olmalıdır.
Formen ustabaşı ve ilk kademe yöneticileri, kazalardan korunma çalışmalarında en önemli personeldir. Bu nedenle bu personele özel önem verilmelidir.
Öncelikle, çalışanların sağlığının korunması ve iş güvenliğinin sağlanması amacı ile yapılan tüm bu çalışmaların, aynı zamanda üretimi artırıp, maliyeti düşüreceği de unutulmamalıdır
Kazalardan korunma yöntemleri ile üretim, maliyet ve kalite kontrolü yöntemleri, benzerlik ve paralellik göstermelidir.