Elma ve Portakal Şarabı Fizibilite Raporu

Bir ülkenin kalkına bilmesi ve gelişebilmesi için o ülkenin üretim yapması ve gelirlerini artırması gerekmektedir. Üretim; gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerde kaynak kıtlığından dolayı büyük önem arz etmektedir. Bu ülkelerde toplam yatırım alternatifleri arasında en fazla toplam üretim artışını sağlayacak olanların seçilmesi ve kaynakların optimal şekilde kullanılması oldukça önemlidir.

İşletmeler ise üretimin başlıca öğesidir. Çevre şartları ile birlikte işletmeler kendilerini koruyamamaktadır. İşletmelerin kurulmadan önce piyasa etütlerini yapmamaları veya bunların yapımında gerekli özenin gösterilmemesi işletmenin kar marjının giderek düşmesine ve bir süre sonra iflas etmesine sebep olmaktadır.

Yatırım projesinin hazırlanmasındaki temel amaç; bir mal veya hizmetin üretimini gerçekleştirip, sermaye sahiplerine, ülkeye ve ekonomiye katkı sağlayıp sağlamadığını önceden
görülmesini sağlamaktadır. Böylece ülke kaynaklarının boşa sarf edilmesi önlenebilmektedir.

Bu amaçla Antalya ilinde faaliyetini gerçekleştireceğimiz ‘Elma ve Portakal Şarabı’ üretimi fabrikasının fizibilite etüdü yapılmıştır. Projede tutarlar dolar cinsinden alınmış
olup 1 dolar=1 400 000 TL (1,4 TL )olarak hesaplanmıştır.

YARARLANILMAK İSTENEN DESTEKLER

Antalya ilinin milli geliri 1500 $’ dan düşük olması nedeniyle yapılacak yatırım devlet tarafından desteklenecektir. Bunun dışımda sadece öz kaynaklarla yatırım tutarları karşılanacaktır. Hammadde için gerekli olan elma ve portakal  diğer maddelerin temini ucuz olmakta, satış esnasında pazara yakın olması  diğer maddelerinin temininin kolay olması ve nakliye masraflarının azaltılması ve reklam yapılmasına olanak sağlanmaktadır.  29.01.2004 tarihli 5084 sayılı teşvik kanunu kapsamında yararlanılacak     teşvikler :

         – Gelir Vergisi Stopaj Teşviki ( %100 )

         – Sigorta Primi İşveren Paylarında Teşvik ( %100 )

         – Enerji Desteği ( %20 +10 dan fazla her işçi için adam başı 0,5 puan eklenecektir )

         – Bedelsiz Yatırım Yeri Tahsisi ( %100 ) Antalya ili organize sanayi bölgesinde 2000 metrekarelik alan teşvik kapsamı bakımından devletten istenecektir.

– Teşvik Belgesine Bağlanma Kapsamında Olması

–  Hammadde ve Pazara Yakınlık

– Ulaşım Kolaylığı

– İşgücü Bulabilme İmkanı

– Bölgenin Kalkındırılması ve Göçlerin Önlenmesi

II. YATIRIM İLE İLGİLİ BİLGİLER

BÖLÜM : 1

1. GENEL BİLGİLER

1.1. Yatırımın Cinsi

Komple Yeni Yatırım

1.2. Yatırımın Konusu

Elma Şarabı ve Portakal Şarabı ( Kokteyl Şarap ) Üretimi

1.3. Kuruluş Yeri

 Antalya Organize Sanayi Bölgesi

1.4. Yatırıma Başlama Tarihi

02.04.2011

1.5. Deneme Üretimine Geçiş Tarihi

09.04.2012

1.6. Kesin Üretime Başlama Tarihi

10.06.2012

1.7. Projenin Ekonomik Ömrü

20 Yıl

1.8 Elektrik Gücü

150kw/h

1.9. İstihdam

20 Kişi / Tam Kapasite

BÖLÜM: 2

2. PROJENİN GEREKÇESİ

         Özellikle Avrupa ülkelerinde yoğun rağbet gören şarap bu ülke kültürlerine yerleşmiştir. Bu ülke insanları incelendiğinde şarap tüketiminin bir hayli fazla olduğu saptanmaktadır. Piyasada bulunan şarapları incelediğimizde büyük bir bölümünün üzümden elde edildiği ve piyasadaki portakal ve elma şarapları incelendiğinde üzüm şarabına portakal ve elma aroması ilave edilerekten üretildiği saptanmaktadır.

        İşletmemizin kuruluş amacı Akdeniz ve çevresinde üretilen elmaların değerlendirilip, işlenip ihracata sunulması, bölgede istidam oluşturması ve ülke ekonomisine katkı sağlanmasıdır.

2.1. Projenin Kısa Anlatımı

         Proje kapsamında önce doğal elma şarabı ve portakal şarabı üretilecektir.

Doğal elma şarabı:.

Elmalar alınıp, temizlendikten sonra sap ayırma işlemine tabi tutulacak ve elma şırası elde edilecektir. Elde edilen şıra fermantasyona bırakılıp şarap haline gelecektir. Böylece standart şaraplara alternatif oldukça lezzetli ve hoş aromalı bir ürün elde edilecektir. Bu ürün kısa zamanda standart şarabın en büyük rakibi haline gelecek ve oldukça geniş bir pazar payına sahip olacaktır.

Portakal şarabı:

İşletmeye getirilen portakallar önce temizlenir.Çürükleri,şarap üretimine uygun olmayanları ayrılır.Portakallar tam olgunlukta olmalıdır ama aşırı da olgun olmamalıdır(acılık). İşlemeden önce küflü olanlar ayrılır ve sağlam olanlar iyice yıkanır, ikiye bölünür ve preslenerek şırası alınır, santrifüjlenir. Santrifüjlenmezse, kabuktaki eter yağların antiseptik etkisi nedeniyle, fermantasyon sağlıklı gerçekleşemez. Elde edilen şıra fazla miktarda çekirdek ve posa içerdiğinden, ince bir elekten geçirilerek kaba parçalar ayrılır. Eğer ayrılmazsa şarap istenmeyen acı tat kazanır. Portakal suyu maya fermantasyonu için uygun bir ortamdır. Şıra elde olunca 150 mg/L kükürtdioksit verilir ve şeker ilave edilerek briks 22-23’e yükseltilir. Şeker şıranın bir kısmında eritilerek verilir. %0.1 pektik enzim kullanılması, durultma, berraklık ve filtrasyon yönünden gereklidir. Aşılamada saf maya kullanılmalıdır. Fermantasyon şeker kalmayana kadar sürdürülür. Kükürtdioksit miktarı 200mg/L’ ye tamamlanır, filtre ve pastörize edilmeksizin şişelenir.

Kokteyl Şarap:

Elde olunmuş ve uygun ortamlarda hazır halde tutulan el şarabı ve portakal şarabı;kokteyl şarap elde etmek üzere ayrı bir tankta birleştirilir.Elde edilmiş şarap da şişelenip ,depolamaya(4-6C˚) alınmak suretiyle tüketime hizmet için uygun şartlarda bekletilir.

2.2. Üretilecek Mal Ve Hizmetler

         Üretilecek portakal ve elma şarabı 0,5 litre ve 1 litrelik şişelerde piyasaya arz edilecektir. Üretilen elma şarapları kademeli olarak yıllandırılacak ve ilk etapta yıllandırılmış şarap satışı gerçekleştirilmeyecektir.

2.3. Hedeflenen Pazar

        Ürün özellikle belirli bir kesime yönelik olacaktır.Türkiye’ deki işletmelerin %95’ i pazar, %5’ pazar + siparişe göre üretim yapmaktadır. İşletmelerin %80’ ni fiyat konusunda, %20’ si büyük işletmelerle rekabet etmektedir. Şarap ürünü ayrıca yurt dışında özellikle Avrupa da oldukça büyük Pazar payına sahip olacaktır.

BÖLÜM: 3

3. PROJENİN KAPASİTESİ

3.1. Arz Ve Talep

        Şarap; dünya alkollü ve alkolsüz içkiler ihracatında yaklaşık 13 Milyon Dolar ile ilk sırada yer alıyor. Dünya şarap ihracatının yaklaşık % 38’ini Fransa gerçekleştirmekte.Bu ülkeyi % 18 ve % 9 ile İtalya ve İspanya izliyor. İngiltere, ABD ve Almanya ise en önemli şarap ithalatçısı ülkeler konumunda.

        Kısa dönemde olmasa da uzun dönemde ithalatçı ülkeler sıralamasında değişmeler olması kuvvetle muhtemel. Çünkü, dünyada kişi başına alkol tüketimi azalma eğiliminde.

           1980 yılında kişi başına yıllık tüketim yaklaşık 35 kg iken 2000 yılında bu miktar 32 kg. düşmüş durumda. Bu azalışın en önemli nedeni özellikle gelişmiş ülkelerdeki yaşlı nüfusun artması.Yaşlılık sağlık sorunlarını da beraberinde getiriyor.Ancak gelişmekte olan ülkelerde durum tam aksi bir seyir izliyor.Örneğin, bu kapsamda değerlendirilebilecek Türkiye’de ayni dönemde tüketim miktarı 7 kg’ dan 12 kg’ a yükselmiş durumda.

       Çin, Brezilya, Kıbrıs ve Vietnam tüketimin arttığı ülkeler arasında. Doğal olarak büyük üretici ülkeler de bu pazarlara yönelmiş durumda. Şarap; tarihsel açıdan ülkemiz için ayrı bir anlam taşıyor. Çünkü,şarabın Anavatanı Anadolu. Ancak şarapçılığın yaşı hakkında kesin bir tespit yok. Çeşitli tarihler ifade edilse de Anadolu’da şarapçılığın tarihi milattan öncesine dayanıyor.

       Türkiye, bağcılıkta dünyanın sayılı ülkeleri arasında ilk sıralarda yerini almasına karşın şarap üretiminde ve ihracatında tarihine ihanet edercesine son sıralarda. 2002 yılında yaklaşık 8 milyon Litre şarap ihracatı gerçekleştirdik. Bu miktar üretimimizin % 30’una karşılık geliyor. Elde edilen gelir 6 milyon Dolar. Son yıllarda düşüş eğiliminde olan ihracatımız, 2002 yılında bir önceki yıla göre %17’lik artış kaydetti.

           İhracatımız içinde yaklaşık % 28’lik payı ile en önemli pazarımız Almanya. Belçika, Lüksembourg ve Fransa diğer önemli ülkeler. Adi geçen üç ülkenin toplam ihracatımız içindeki payı yaklaşık % 70’lere varıyor. İthalatımız ise 120 bin litre seviyesinde ve kalite şaraplara yönelik olarak yapılıyor.

           Ülkemizde üretilen üzümlerin % 10’u ancak şaraplık olarak değerlendirilmekte.

          Ülkemizde üretilen şarap miktarı 2002 yılında yaklaşık 27Milyon Litre. Üretim; Marmara, Trakya ve Ege bölgesinde yoğunlaşmış durumda. Son yıllarda İç Anadolu Bölgesi’nde de şarap üretiminde önemli gelişmeler yaşanıyor. Aslında bu gelişim sadece İç Anadolu Bölgemiz için geçerli değil.Son 4-5 yılda şarap sektöründe bir uyanış var.Sektör; üzerindeki ölü toprağını atmaya çalışıyor. Uzun yıllardır ihmal edilen sektör yeniden canlanıyor.

           Bu uyanışta, turizm sektörü, restoranlar, şarap evlerinin yani şıra özellikle başının şarabin sağlığa yararları yönündeki söylemlerinin etkisi büyük. İlimizdeki şaraplık bağ tesislerindeki artış bunun göstergesi. Ancak, bu üretimin pek bilinçli olduğu söylenemez. Çünkü bir üzüm çeşidinin her yerde ayni kaliteyi tutturması mümkün değil. Üreticinin, üzümünü değerlendirecek olan sanayici ile bağlantılı üretim yapması gerekli. Aksi halde üretici hüsrana uğrayabilir.Şarap firmalarının çoğunda uygulanan üretim teknolojileri ABD, AB ve diğer rakip ülkelerle ayni seviyede ancak sektörün sorunları rekabet gücünü ortadan kaldırıyor.

       Ülkemizde şaraplık bağlar yaşlı, kaliteli üzüm çeşitleri dejenere olmuş durumda. Şaraplık üzüm çeşitlerinin;  miktar ve kalitesi yetersiz.Sektörün vergi yükü ağır. Litre başına 1 milyon TL maktu vergi alınıyor.Şarabın fiyatının, yüksek olması durumunda ise nasbi vergi olarak % 63,8 oranında vergi yükleniyor. Bu anlamda, devlet sektörün karınin en büyük ortağı durumunda. Finansman sıkıntıları bulunuyor. Vergiler peşin ödenirken ürünün vadeli satılması ciddi finansman sorunlarına yol açmakta.Yasal yükümlülüğünü yerine getirmeyen küçük firmalar haksiz rekabet yaratıyorlar.

        Makine, mantar vb. üretim girdilerinde dışa bağımlılık söz konusu. Bu durum sektörün hareket kabiliyetini sınırlarken üretim maliyetini arttırıyor. Hammadde durumunda olan üzümün fiyatı, dolayısıyla üretim maliyeti yüksek.Bu durum sektörün diş pazarlarda rekabet gücünü azaltıyor.

           Ülkemizde halen şarap üretimiyle ilgili coğrafi bölge tanımı tam olarak yapılmamıştır. Ürünün yetiştiği bölgede işlenmemesi, uzun mesafeli nakliyeler üzümün dolayısıyla şarabin kalitesini bozuyor. Ayrıca özgün tatlarda şarap üretimini engelliyor.Bu sorunların çözümüne yönelik olarak; Şaraplık üzüm üretimi arttırılmalı, sanayici-üretici işbirliği sağlanmalı ve özellikle sözleşmeli üretim yaygınlaştırılmalı.

              Üzümün üretildiği yerlerde şarap üretimi gerçekleştirilmeli. Kaliteli şaraplık üzümler için devlet ve özel sektör koordineli çalışmalı, üretim planlaması yapılmalı. Şaraplık bağlar gençleştirilmeli. Ülkemizin ünlü yerli üzümleri ile dünyada ününü kanıtlamış ve şarapçılıkta kaliteleri belgelenmiş üzüm çeşitlerinin ülkemize adapte oldukları bölgelerde yetiştirilmeleri sağlanmalı. Şarap üretiminde kullanılan üzümün karışık olmamasına dikkat edilmeli, gerekli tedbirler alınmalı. Şarap üzerindeki vergi yükü azaltılmalı. İhracatta vergi iadesi sağlanmalı.

          Türk şaraplarının dünya pazarlarında tanıtımı için firma bazında değil ortak bir tanıtım kampanyası düzenlenmeli. Bölgesel bağcılık ve şaraplık kökeni kontrol sistemi kurulmalı. Denetimler arttırılarak yasal yükümlülüğünü yerine getirmeyen firmaların haksiz rekabeti önlenmeli.

   Şarapçılık; Türkiye için gerek iç piyasada gerek dünyada önü açık bir sektördür. Ancak, yukarıda sayılan sorunların acilen çözülmesi gerekiyor.İç piyasada oldukça sinirli olan tüketim artma eğilimine girdi. Diğer yandan, Türkiye ihracatını arttırabilir ve dünya pazarında üst sıralara yükselebilir.

   Ayrıca; sahip olduğu çok farklı türlerde kaliteli üzüm üretim potansiyeli ile bir çok ülkeyi geride bırakabilir. Özellikle organik şarap üretimini Türkiye için değerlendirmesi gereken önemli bir şans olarak değerlendiriyoruz.

3.2. İthalat

Elma şarabı ve portakal şarabı ithalatı çok sınırlı olduğundan yapılmamaktadır.

3.3. İhracat

Ülkemizde elma şarabı ve portakal şarabı üretimi oldukça azdır ve dolayısı ile ihracatı yapılmamaktadır.

3.4. Kapasite

 

YILLAR

0.YIL

1.YIL

2.YIL

3.YIL

4.YIL

5.YIL

………

20.YIL

Pratikte Kapasite

100

100

100

100

100

………

100

Fiili Kapasite

40

50

65

70

80

………

80

Ekonomik

Üretim

90 000

litre

112 500

litre

810 000

litre

990 000

litre

180 000

litre

………

180 000

litre

 

         Şarap üretimi sanayi, atıl kapasitenin ciddi sorun yarattığı kesimlerden biridir. Sanayide kapasite kullanım oranı %80’ dir. Bunun en önemli nedeni satış güçlüğüdür. Diğer etmenler ise finansman ve hammadde yetersizliğidir.

         Sektörel arz talep durumu dikkate alınarak 180 000 litre/yıl üretim kapasiteli tesisin kapasite kullanım oranı ile çalışacağı öngörülür. Günde 10 saat vardiya ile yılda 300gün çalışılarak kapasite 180 000 litre/yıl olacaktır.

BÖLÜM: 4

4. PROJENİN TEKNOLOJİK YÖNLERİ

4.1.Elma Şarabı ve Portakal Şaraplarının Üretim Teknolojileri:

a)Elma Şarabı Üretimi
:

4.1.1. İşletmeye Nakil

     Önemli olan elmanın fabrikaya getirilirken oksijenle bozulmaması, ezilmemesi ve kirlenmemesidir. Bu nedenle hasar edilen elmalar kasalara konularak, mümkün olan en kısa süre içinde ve az hasar görecek şekilde işletmelere nakledilmelidir.

4.1.2. Sap Ayırma

      Elma veya o elmanın işleneceği şarabın özelliğine göre sap ayırma işleminin yapılıp yapılmamasına karar verilir. Eğer şarabın tadı kırmızı üzüm şarabındaki gibi buruk olması isteniyorsa sap ayırma işlemi gerçekleştirilmez.

4.1.3. Ezme

             Ezmede amaç, presleme (sıkma) işlemi sırasında daha iyi şıra elde etmek için ezilir.

4.1.4. Manserasyon (Ezilmiş Elma Tanelerinin Bekletilmesi)

         Ezilmiş elma tanelerinin, şıra ile birlikte, belirli sürelerde bekletilmesi işlemine denir. Kabuk hücrelerinde bulunan ve burukluk veren tanen maddelerinin ve aromatik maddelerin şıraya geçmesi için uygulanır.

4.1.5. Pres (Sıkma)

               Elma suyunun elde edilmesi için pres makinelerinde elmanın sıkılması işlemidir. Sıkma işlemi çok hızlı olursa iyi şıra elde edilemeyeceğinden, işlem mümkün olduğunca yavaş gerçekleştirilir. İlk alınan şıraya ‘birinci şıra’, daha sonra alınan şıraya ‘pres şırası’ denir. Pres şırasına çekirdek ve kabuktan daha çok madde geçtiği için, pres şırası daha buruk ve acıdır, bu nedenle ancak sofralık şarap üretiminde kullanılır.

4.1.6. Şıra Çökertme

          Elde edilen şırada bulunan toz ve meyvenin etli kısmı gibi istenmeyen maddelerin şıradan çökeltme yöntemi ile ayırılarak, temizlenmesi işlemidir. Bu işlem yapılmadığı taktirde, şıra fermantasyon tankına bulanık gider ve istenilmeyen kaba aromalar ortaya çıkar.

4.1.7. Fermantasyon

         Şıranın şaraba dönüşmesi işlemidir.Elmanın içinde doğal olarak bulunan şeker, şarap mayaları tarafından alkol ve karbondioksit gazına dönüştürülür ve böylece elma şırası şaraba dönüşmüş olur. Şarap mayaları, şekeri besin maddesi olarak kullanır ve ortamda şeker kalmadığı zaman mayaların aktiviteleri durur, dolayası ile alkol üretimi ve fermantasyon
durmuş olur. Sek şaraplar işte bu şekilde oluşur. Fermantasyon bir süre devam ettikten sonra, dışardan müdahale edilerek mayaların yaşamları, dolayısıyla ortamda hala şeker bulunurken alkol üretimleri engellenebilir. Bunun için sıcaklığın birden düşürülmesi yeterlidir. Yarı tatlı şarapların üretimide bu şekilde yapılır.

4.1.8. Dinlendirme

         Dinlendirme süreci üretilmek istenen şarap türüne göre değişiklik göstermektedir. Bir şarabın yıllandırmaya müsait olup olmadığı bu süre içinde anlaşılabilir. Bir şarabın genç olarak mı (eskitilmeye elverişli olmayan, çabuk tüketilmesi gereken) yoksa yıllanmış olarak mı tüketilmesi gerektiğine karar verebilmek için, fermantasyon sırasında oluşan aroma, renk ve tat maddelerinin gelişimi sürekli izlenmelidir.

4.1.9. Kupaj
(Harmanlama)

         Her yılın şarabının farklı olmasının nedeni, her sene üretilen elmanın farklı olmasıdır. Çünkü her senenin iklim koşulları birbirinden farklıdır. Ancak, farklı elmalardan üretilen şarapların, değişen oranlarda harmanlanması ile, her sene hemen hemen aynı kalite ve tatda şaraplar üretilebilir. Çünkü tüketici standart kalitede ürün ister. Bu standart kalitenin şişleden şişeye ya da yıldan yıla değişiklik göstermemesi gerekir.

4.1.10. Kolaj (İnceltme, Durultma)

         Elde edilen şarapların, şişelenmeye hazırlanması işlemlerinin ilk aşamasındır. Fermantasyonu biten şaraplar görüntü olarak bulanıktır ve bazen keskin bir tada sahiptir. Durultma, şaraplara görüntü ve tat açısından olumsuz etkileri olan organik maddelerin, çöktürülerek şarap bünyesinden ayrıştırılması işlemidir. Böylece şaraplar hem tat hem de görüntü açısından şişelenmeye hazır hale gelir.

4.1.11. Filitrasyon

         Filtrasyon işlemi, şarabın berraklaştırılması ve kaba partiküllerden arındırılması için yapılır.

4.1.12. Soğutma, Kristallenme, Filitrasyon

         Klolaj ile şarapta bulanıklık yapan ya da ilerde yapabilecek tüm maddelerin uzaklaştırılması mümkün değildir. Şarap şişelendikten sonra eğer uygun sıcaklıkta saklanmazsa, şişe içinde şarap taşı (potasyum tartar) oluşabilir. İlerde olabilecek bu tortuyu önleyebilmek için kolaj işleminden sonra şarap -5 dereceye soğutularak bir süre bekletilir. Soğuk ortamda, ilerde şarabın uygun koşullarda saklanmaması sebebiyle çökelti yapabilecek tüm maddeler çöker ve filitrasyon ile bu çökeltiler şaraptan uzaklaştırılır.

4.1.13. Son Filitrasyon

         Şarap üretiminin son aşamasıdır. Şişelemede en önemli nokta mantar kalitesidir. Şarabın en büyük düşmanı oksijen olduğu için, mantarlama işlemi karbondioksit işlemi altında yapılmalıdır. Şişelenen şaraplar, mantarların genişleyerek şişe boynuna iyice oturmaları için bir süre dik olarak bekletildikten sonra, ters yada yatık bir şekilde saklanmalıdır.

PORTAKAL ŞARABI ÜRETİMİ

        Portakal şarabı portakal suyundan değişik şaraplar üretilebilir. Portakal şarabı üretiminde kullanılan kükürtdioksit miktarı düşük tutulursa kararma, bozuk ve acı tat görülür. Portakaldan diğer meyveler gibi doğrudan yani, kabuklarıyla birlikte işlenerek şarap üretimi olanaksızdır. Portakal şarabı üretiminde “valencia” ve “navel” olmak üzere iki çeşit portakal kullanılır. Hasat geciktirilmezse “navel” çeşidinin şırası birkaç saatte acılaşır ve dolayısıyla şarabı da acı olur. “valencia” çeşidi için böyle bir durum söz konusu değildir. Portakallar tam olgunlukta olmalıdır.

        Aşırı olgunluk meyve suyunun ve şarabın bozuk tatta olmasına neden olur. İşlemeden önce küflü olanlar ayrılır ve sağlam olanlar iyice yıkanır, ikiye bölünür ve preslenerek şırası alınır, santrifüjlenir. Santrifüjlenmezse, kabuktaki eter yağların antiseptik etkisi nedeniyle, fermantasyon sağlıklı gerçekleşemez. Öte yandan bu şekilde elde edilen meyve suyu kabuktan kaynaklanan zamk ve pektin maddeleri içerir. Sarı dış kabuk özel bir makine ile ayrılır. Kabuklar eteri yağ üretiminde kullanılabilir.

        Elde edilen şıra fazla miktarda çekirdek ve posa içerdiğinden, ince bir elekte geçirilerek kaba parçalar ayrılır. Eğer ayrılmazsa şarap istenmeyen acı tat kazanır. Portakal suyu maya fermantasyonu için uygun bir ortamdır. Ancak portakal bukesi fermantasyondan sonra pek duyulmaz. Yalnız portakal kabuğunun renkli kısmı 12-14 saat portakal şarabı içinde bırakılırsa, daha iyi sonuç elde edilir. Bu amaçla 100 L şarap için, 1 portakal kabuğu yeterlidir. Fermantasyon hızlı gelişir ve şeker yeterliyse, yüksek alkollü şarap üretilebilir. Portakallarda meyve suyu randımanı %40-45 arasındadır. Randıman arttırıldıkça, meyve suyu kalitesi düşer. Şıra elde olunca 150 mg/L kükürtdioksit verilir ve şeker ilave edilerek briks 22-23’e yükseltilir. Şeker şıranın bir kısmında eritilerek verilir. %0.1 pektik enzim kullanılması, durultma, berraklık ve filtrasyon yönünden gereklidir. Aşılamada saf maya kullanılmalıdır. Fermantasyon şeker kalmayana kadar sürdürülür. Kükürtdioksit miktarı 200mg/L’ ye tamamlanır, filtre ve pastörize edilmeksizin şişelenir.

4.2.  Kokteyl Şarabın Akım Şeması:

     ELMA ŞARABI ÜRETİMİ  AKIŞ ŞEMASI

Elma alma

Elmaların yıkanması

Tanka alma

Presleme

Aktarma

Fermantasyon

Pastörizasyon

(68˚C’de 20-30 dk)

Dolum(63˚C’de)

Elde edilen portakal ve elma şaraplarının tankta karıştırma

Şişeleme

Depolama

 

  PORTAKAL ŞARABI ÜRETİM
AKIŞ ŞEMASI

              Portakalların ayıklanıp temizlenmesi

Yıkama

İkiye bölme

Presleme

Şıra eldesi

Santrifüjleme

İnce elekten geçirme

Kükürtdioksit  ilavesi

Maya ilavesi

Şeker ilavesi

Fermentasyon

Durultma

Olgunlaştırma

Süzme

Son filtrasyon

4.3. Patent, Lisans, Royalite Ve Know-How

         Tesisin sahip olacağı makine ekipmanları, portakal ve elma şarabı üretimi bilinen bir teknolojiye sahip olduğu için yatırımla ilgili olarak patent, know-how, lisans harcamalarına gerek olmamaktadır.

4.4. Çevre Ve Sağlık Problemleri

         Üretim sonucu herhangi bir çevre sorunu olmayacaktır ve atık madde miktarı düşük olmakla birlikte atıklar; mikrobiyal ve kimyasal olarak hiçbir risk taşımamaktadır. Normal kanalizasyan sistemi kullanılabilir bu sebepten arıtma tesisine ihtiyaç yoktur.

YATIRIM

KALEMLERİ

02

03

04

05

06

07

08

09

10

ARSA TEMİNİ

 

+

 

 

 

 

 

 

 

ETÜT VE PROJE

+

+

 

 

 

 

 

 

 

ARAZİ DÜZENLEME

 

 

+

+

 

 

 

 

 

İNŞAAT

 

 

 

+

+

+

 

 

 

MAKİNE

 

 

 

 

+

+

 

 

 

TAŞIMA

 

 

 

 

 

+

+

 

 

MONTAJ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

DENEME

 

 

 

 

 

 

 

+

 

KESİN ÜRETİM

 

 

 

 

 

 

 

 

+

BÖLÜM 5

5. YATIRIM TUTARLARI

5.1. Toplam Sabit Yatırım Tutarı

5.1.1. Arsa Bedeli

         Tesis ileride yapılacak gelişme durumu göz önüne tutularak 2000 metrekare alan Antalya ili Organize Sanayi Bölgesinde bir arazide kurulacaktır. Gerekli olan arazi devlet tarafından teşvik kapsamında bir bedel ödenmeden verileceği için arazi fiyatı belirtilmeyecektir.

5.1.2. Etüt Ve Proje Giderleri

         Yatırım için gerekli olan etüt ve proje çalışmalarında yatırım dönemi ve işletmeye alama sırasında gerekli olacak kontrolörlük, müşavirlik, eğitim gibi hususlar için yapılacak harcama tutarı yaklaşık 10000$ dır.

5.1.3. Arazi Düzenlenmesi Ve Hazırlık Yapıları

         Tesisin kapalı alan ihtiyacı yaklaşık 1600 metrekare olarak hesaplanmıştır. Gerekli olan bazı kazı çalışmaları, istinat duvarı, şantiye binası, servis yolları, arazinin çevrilmesi, bahçe düzenleme, hazırlık yapıları gibi işler içinde toplam inşaat bedelinin %4’ ü alınmış olup eklenecektir.

5.1.4. Bina Ve İnşaat Giderleri

İNŞAAT DURUMU

KAPLI ALAN

BİRİM FİYATI

METREKARE

ADET

TUTAR $

İŞLETME BİNASI

350 000 000

1000

1

250 000

SU DEPOLARI

8000

80

2

4000

İDARİ BİNA

56 000 000

100

1

40 000

MAHSEN

168 000 000

100

4

30 000

TOPLAM

 

1580

 

418 000

ARAZİ (%4) DÜZELTME

 

 

 

16 720

İNŞAAT GİDERLERİ

 

 

 

434 720

5.1.5. Ana Fabrika Makine Ve Teçhizat Giderleri

MAKİNE TEÇHİZATI

ADET

BİRİM FİYATI $

TUTARI $

ELAVATÖR

1

2000

2000

DEĞİRMEN

1

3550

3550

FİLİTRE SELÜLOZ

2

2350

2350

ŞİŞELEME MAKİNESİ

1

25000

25000

KÜLTÜR KAZANI

1

1750

1750

PROSES TANKI

3

4700

14100

FORKLİFT

1

25000

25000

KLİMA

3

1500

4500

SOĞUTMA SİSTEMİ

1

20000

20000

BİLGİSAYAR

4

1000

4000

FERMANTASYON TANKI

15

4000

60000

TOPLAM

 

 

162250

5.1.6. Yardımcı İşletmeler Makine Ve Teçhizat Giderleri

MAKİNE VE TEÇHİZAT

ADET

BİRİM FİYAT ($)

TUTAR ($)

ELEKTİRİK DAĞITIM
SANTRALİ

1

50000

50000

ISI SİSTEMİ

1

25000

25000

LAB. CİHAZLARI

1

10000

10000

POMPALAR

10

600

60000

BAKIM GEREÇLERİ

1

10000

10000

JENARATÖR

1

7500

7500

YEMEKHANE

1

11500

11500

TOPLAM

 

 

174000

5.1.7. İthalat Ve Gümrüklendirme Masrafı

         Her türlü makine, ekipman ve hammadde giderleri yerli firmalardan karşılanacağından ithalat ve gümrükleme masrafı olmayacaktır.

5.1.8. Taşıma Ve Sigorta Giderleri

         Navlun ve sigorta giderleri toplam makine giderlerinin %3’ alınmış olup 5220 $ dır.

5.1.9. Montaj Giderleri

         Montaj giderleri ortalama bir değer olarak toplam makine teçhizat bedelinin %8 i kadar bir tutar alınacak olup 13920 $ dır.

5.1.10. Taşıt Araçları Giderleri

TAŞIT

ADET

BİRİM FİYATI $

TUTAR $

OTOBÜS

1

30000

30000

KAMYON

6

50000

300000

TAKSİ

2

25000

50000

TOPLAM

 

 

380000

5.1.11. İşletmeye Alma Giderleri

         Deneme üretim süresinin 1 aylık olacağı göz önüne alınarak ve işletmeye alma gideri olarak 7000 $ hesaplanmıştır.

5.1.12. Genel Giderler

         Yatırım sırasında haberleşme, reklam, nakil ve personel eğitimi, yönetim gideri v.s. gibi harcamalar olacağından bunlar yaklaşık 8000 $ olarak hesaplanmıştır.

5.1.13. Gümrük Vergi, Resmi Ve Harçları

         İthal makine ve teçhizat bulunmadığından bu kapsamda harcama yapılmayacaktır.

5.1.14. Beklenmeyen Giderler

         Buraya kadar olan giderlerin % 20 sinin alınması uygun görülmüştür.

5.2. İşletme Sermayesi

         Hammadde ve malzemelerin stokta bekleme süresi  :10                                

         İmalatta gecen süre     :3                                                                                

         Mamulün stokta bekletilme süresi           :90                                                  

         Satışta müşterilere tanınan vade :30                                                               

         Kasa ve bankalardaki nakitlerin ortalama günlük

         Ödemeleri karşılayacağı gün sayısı   :5                                                         

         TOPLAM :138

         Faaliyet devir katsayısı = 365/138= 2,644

         İşletme sermayesi = 5 000 000/2,644=1 891 074,13

Toplam Yatırım ve Aylara Göre Dağılım Tablosu

 

I. Altı Ay

II. Altı Ay

III. Altı Ay

Genel Toplam $

Yatırım Harcamaları

İç Para

İç Para

İç Para

İç Para

1.ARASA BEDELİ

2.ETÜT VE PROJE
GİDERLERİ

10 000

10 000

3.ARAZİ DÜZ. VE
HAZ. YAP.

16 720

16 720

4.BİNA-İNŞAAT
GİDERLERİ

 

 

 

 

a)ANA FABRİKA

250 000

250 000

b)YARDIMCI
İŞLETMELER

174 000

174 000

c)İDARE BİNALARI

40 000

40 000

d)SOSYAL TESİSLER

11 500

11 500

5)ANA FAB. MAK.
TEÇ. GİD.

162 250

162 250

6)YARD.İŞL.MAK.

100 000

74 000

174 000

7)İTHALAT

8)TAŞINMA VE
SİGORTA

 

 

5220

5220

9)MONTAJ

13 920

13 920

10)İŞLETMEYE ALMA
GİDELERİ

7000

7000

11)GENEL GİDERLER

3000

5000

8000

12)BEKLENMEYEN
GİDERLER

50 000

150 000

39 022

239 022

TOPLAM SABİT
YATIRIM

814470

247920

49 242

1 111 632

İŞLAETME SERMAYESİ

 

 

 

1891074,34

TOPLAM

 

 

 

2 223 264

 

 

 

 

 

5.3. Tam Kapasite Yıllık İşletme Giderleri ( Maliyet)

 

BİRİM

MİKTAR

BİRİM FİYATI

TOPLAM $

ELMA

kg

700

0,5

350

PORTAKAL

kg

750

1

750

MAYA

mlt

50

0,5

25

ŞEKER

kg

12,5

1

12,5

SU

METREKÜP

0,47

4

1,88

TOPLAM: 389,38$

Yıllık üretim kapasitesi
180 000 lt/yıl olacağından yıllık hammadde giderleri;

                    180 ton (lt) x 389,38$ = 700
88,4$

İşletmeye teşvik kapsamında enerji tüketiminde %25 oranında indirim yapılacaktır. Böylece tesisin tam kapasite çalışması durumunda yıllık enerji ihtiyacı:

90kwh x 10 saat x 300 gün = 270 000 kwh / yıldır. Yıllık enerji gideri ise : 270 000 x 0,042 = 11 340$/yıl

5.3.1. İşçilik ve Personel Giderleri

PERSONEL

ADET

AYLIK ÜCRET

YILLIK TUTAR $

MÜHENDİS

2

1000

24 000

OPERATÖR

3

650

23 400

MEMUR

3

550

19 800

VASIFLI İŞÇİ

6

520

37 440

DÜZ İŞÇİ

4

475

22 800

BEKÇİ

1

400

4 800

MÜDÜR

1

1200

14 400

TOPLAM = 146 640$

5.3.2.Bakım Giderleri

         Toplam sabit yatırımların %1’ i alınacaktır. Bu meblağ  11 116,32$ dır.

5.3.3. Amortisman

         Makine ve Teçhizat : 162 250 x %10 = 16 225$

         Bina ve İnşaat          : 434 720 x % 4 = 17 388,8$

         Taşıt                         : 380 000 x % 12 = 45 600$

5.3.4. Sabit Giderler

         Toplam makine ve teçhizatın % 2’ si alınacaktır. Bu değer 3 245$ dır.

5.3.5. Genel Giderler

         Çalışma döneminde kırtasiye, haberleşme, nakil, idari masraflar gibi harcamalar için buraya kadar olan giderlerin % 1’ i alınacaktır. Bu değerler de 19 707,66$ dır.

5.4.6. Satış ve Pazarlama Giderleri

         İşletmenin satış, dağıtım, reklam ve pazarlama gideri olarak buraya kadar olan toplam üretim giderinin % 1’ i alınacaktır. Bu değerde 40 297,8$ dır.

5.4.7. Ambalaj ve Paketleme Giderleri

REÇETE GİRDİLERİ

BİRİM

MİKTAR

BİRİM FİYATI

TOPLAM $ FİYAT

CO2

METREKÜP

10

0,20

2

ŞİŞE

ADET

1 80 000

0,5

90 000

BANT

kg

0,5

0,01

0,005

MANTAR

ADET

180 000

0,004

720

KASA

METREKÜP

20

2,14

42,8

POLİETİLEN TORBA

kg

5

2

10

TOPLAM

180 000 lt için

 

 

90 774,805

5.4.8 TAM KAPASİTE YILLIK İŞLETME GİDERLERİ

HARCAMA KALEMLERİ

HARCAMALAR İÇ/DIŞ
PARA

SABİT DEĞİŞKEN

SABİT İŞLETME
GİDERLERİ

DEĞİŞKEN İŞLETME
GİDERLERİ

HAMMADDELER

70 088,4

0/10

7 008,84

ELEKTRİK

11 340

30/70

3402

7 938

SU

1 400

20/80

280

1 120

İŞÇİLİK VE PER.

146 640

50/50

73 320

73 320

BAKIM VE ONARIM

11 116,32

70/30

7 781,424

3 334,896

AMORTİSMAN

79 213,8

100/0

79213,8

SABİT GİDERLER

3 245

100/0

3 245

GENEL GİDERLER

8 000

75/25

6 000

2 000

PAZARLAMA VE SATIŞ

40297,8

80/20

32 238,24

8 059,56

AMBALAJ

90 774,805

0/100

90 774,805

GENEL TOPLAM

315 476,125

 

205 480,464

193 556,101

BÖLÜM: 6

İŞLETME DÖNEMİ BİLGİ VE FİNANSAL ANALİZ

6.1. Tam Kapasitede  Yıllık İşletme Gelirleri

         Tesiste üretilecek şarap 1 lt’ lik özel boydur. Ürün tamamıyla belirli bir kitleye hitap edecektir ve satış fiyatı 70$ olacaktır.

 

0.yıl

1.yıl

2.yıl

3.yıl

4.yıl

TOPLAM YATIRIM
GİDERLERİ

2223264

 

 

 

 

YILLIK İŞLETME
GELİRLERİ

 

12600000

12600000

12600000

12600000

YILLIK İŞLETME
GİDERLERİ

 

315476,125

315476,125

315476,125

315476,125

NAKİT GELİRLER

-2223264

12284523,88

12284523,88

12284523,88

12284523,88

AMOR

TİSMAN

 

79 213,8

79 213,8

79 213,8

79 213,8

NET

NAKİT

GELİR

-2223 264

12205310

12205310

12205310

12205310

KURUMLAR VERGİSİ

 

3071130,97

3071130,97

3071130,97

3071130,97

NET KAR

-2223 264

9134179,11

9134179,11

9134179,11

9134179,11

(Tabloda verilen değerler dolar üzerindendir.)

Yıllara Göre Gelir-Gider Dağılımı

YILLAR

GELİRLER

GİDERLER

0

 

-2 223 264

1

3 653 671,644

126 190,45

2

4 567 089,555

157 738,062

3

5 937 216,422

205 059,481

4

6 393 925,377

220 833,287

5-20

9 134 179,11

315 476,125

BÖLÜM: 7

7. PROJENİN DEĞERLENDİRİLMESİ

7.1. Başabaş Noktası

Toplam gelirler toplam maliyetlere eşit olduğunda, işletme başa baş noktasına ulaşmış olur. Bu noktada işletme ne kar nede zarar etmiştir.

Başa baş Noktası = Toplam Sabit Giderler / 1-( Toplam Değişken Giderler / Toplam Satış Gelirleri ) = 205 480,464 / 1-(193 556,101 / 12 600 000) = 208 686,2182$

7.2. Yatırımın Geri Dönme Süresi

Toplam  Yatırım Tutarı / Net Nakit Gelir = 2 223 264 / 12 205 310,08= 0,19 ay.

7.3. Rantabilite

Net Kar / Yatırım Tutarı x 100 = 9 134 179,11 / 2 223 264 x 100 = % 410,845

7.4. Mali Rantabilite

Net Kar / Özkaynaklar x 100 =  9 134 179,11 / 5 000 000 x 100 = %182,683

7.5. Ekonomik Ömür

Sabit Yatırım / Amortisman =  1 111 632 / 79 213,8 = 15 yıl

SONUÇ:

         Rantabilite, işletmeye yatırılan sermayenin verimliliğini ifade eder. Mali rantabilite, işletmenin öz sermayesine karşılık karlılığını, ekonomik rantabilite ise toplam sermayeye karşılık ifade eder. Konu işletme açısından düşünüldüğünden hem mali hem de ekonomik rantabilite önem taşımaktadır.

         İşletmenin geri ödeme süresi değerlendirildiğinde; işletme tam kapasitede 1 aydan kısa bir süre zarfında kendini amorti etmektedir. Bu değerin bu kadar kısa çıkmasının sebebi üretimin tamamen seçme özel yapılmasından kaynaklanmaktadır. Görüldüğü gibi işletme kısa sürede kara geçmektedir.

Bir cevap yazın